2026-05-27T18:27:48Z https://datahub.vlaamsekunstcollectie.be

oai:datahub.vlaamsekunstcollectie.be:kmska.be:7pykn8 2026-05-05T22:08:28Z institution:koninklijk_museum_voor_schone_kunsten_antwerpen creator:hans_memling creator:hans_memling creator:memling_hans period:15de_eeuw period:15_jahrhundert period:15me_sicle period:15th_century period:15 period:siglo_xv period:xv_secolo period:xv_ subject:religieuze_voorstellingen subject:religieuze_voorstellingen subject:specifieke_vormen_van_het_kruis subject:specific_forms_of_the_cross subject:salvator_mundi_een_zegenend_gebaar_makend_een_bol_in_zijn_hand_of_aan_zijn_voeten subject:salvator_mundi_making_a_blessing_gesture_an_orb_in_his_hand_or_at_his_feet subject:zingende_musicerende_engelen subject:angels_singing_making_music subject:liturgische_gewaden_canoniek subject:liturgical_vestments_canonicals subject:albe subject:alb subject:amict_liturgische_gewaden subject:amice_liturgical_vestments subject:kazuifel subject:chasuble subject:manipel subject:maniple subject:stola subject:stole subject:andere_liturgische_kleding_dalmatiek subject:other_liturgical_vestments_dalmatic subject:andere_liturgische_kleding_koorkap subject:other_liturgical_vestments_cope subject:stralen_als_nimbus subject:rays_as_nimbus subject:edelstenen_en_halfedelstenen subject:precious_and_semiprecious_stones subject:edelstenen_en_halfedelstenen_robijn subject:precious_and_semiprecious_stones_ruby subject:edelstenen_en_halfedelstenen_saffier subject:precious_and_semiprecious_stones_sapphire subject:edelstenen_en_halfedelstenen_smaragd subject:precious_and_semiprecious_stones_emerald subject:wolken subject:clouds subject:op_wolken_zitten_of_staan subject:sitting_or_standing_on_clouds subject:sieraden_juwelen subject:ornaments_jewels subject:parel_parelsnoer subject:pearl_pearl_necklace subject:broche_agraffe_gesp subject:brooch_agraffe_clasp subject:diadeem_tiara subject:diadem_tiara subject:borduurwerk_in_gouddraad subject:gold_thread_embroidery subject:borduurwerk_met_kralen subject:embroidery_with_beads subject:kroon_symbool_van_soevereiniteit subject:crown_symbol_of_sovereignty subject:bol_rijksappel_symbool_van_soevereiniteit_bol_met_kruis_op_bovenzijde subject:orb_symbol_of_sovereignty_sphere_with_cross_on_top subject:textielweefsel_stof subject:textile_fabric_cloth subject:textielweefsel_stof_goudbrokaat subject:textile_fabric_cloth_gold_brocade subject:textielweefsel_stof_fluweel subject:textile_fabric_cloth_velvet subject:manuscript_van_muziekpartituur_cc_in_openlucht subject:manuscript_of_musical_score_cc_out_of_doors subject:vocale_muziek_zang_cc_in_openlucht subject:vocal_music_singing_cc_out_of_doors subject:inscriptie subject:inscription subject:boek_mm_boek_open subject:book_mm_book_open material:hout technique:geschilderd

http://kmska.be/collection/work/data/7pykn8 oai:datahub.vlaamsekunstcollectie.be:kmska.be:7pykn8 http://kmska.be/collection/work/id/7pykn8 http://www.cidoc-crm.org/Entity/e22-man-made-object/version-6.1 Man-Made Object 228765 schilderij 12 schilderij painting peinture God de Vader met zingende engelen Dieu le Père entouré d'anges chantant God the Father with Singing Angels Gott der Vater umgeben von singenden Engeln Dios Padre con ángeles cantores Dio Padre con angeli cantanti Бог-отец с поющими ангелами 49225 49226 49228 49229 67262 67312 66770 1 Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen Royal Museum of Fine Arts Antwerp 778 Te zien op zaal Currently on display God de Vader, de centrale figuur op deze drie panelen van Memling, verschijnt als heerser en priester. Hij draagt een tiara met diadeem op zijn hoofd en een rode koorkap waarvan de aurifries geborduurd is met gouddraad en versierd met parels en edelstenen. De koorkap wordt gesloten door een imposante, met drie edelstenen bezette speld. In zijn linkerhand houdt God een kristallen bol met een kruis, symbool voor de wereld waarover hij regeert. Met zijn rechter maakt hij een zegenend gebaar. Gods jeugdige gezicht is misschien ongewoon, maar in de 15de eeuw niet geheel ongebruikelijk. Aan weerskanten van God zingen drie engelen uit een open boek. Op de zijpanelen bespelen twee keer vijf engelen blaas- en snaarinstrumenten. Die zijn zo precies en zo groot weergegeven dat de schilderijen dienstdoen als bron voor muziekhistorici. De engelen zijn gekleed in een mix van kerkelijke gewaden die diakens, subdiakens en acolieten dragen op verschillende momenten in het kerkelijke jaar. Muziek, de rode draad op deze panelen, speelt vanouds een grote rol in de christelijke geloofsbeleving. De engelen bezingen God de Vader en loven hem met muziek, zoals gelovigen tijdens de mis. Wellicht is er een verband met de verzen 3-5 uit Psalm 150, die oproepen om God te eren met verschillende muziekinstrumenten. Ook de figuur zelf bevat een verwijzing naar liturgische muziek. Op zijn kraag staat ‘agyos otheos’ (‘agios o theos’ of ‘o heilige god’), de opening van de Improperia, een lied dat men in de kerk zong tijdens de verering van het Heilig Kruis op Goede Vrijdag. De drie Antwerpse panelen vormden het bovenste register van een reusachtig veelluik. De andere onderdelen daarvan zijn verloren gegaan, maar uit een beschrijving van 1795 weten we wel wat erop te zien was. Op het centrale paneel van het oorspronkelijke ensemble was dat De hemelvaart van Maria. Verder waren er vier panelen met de heiligen Vitalis, Agricola, Benedictus en Prudentius, en twee met onbenoemde apostelen. De keuze voor sommige onderwerpen valt gemakkelijk te begrijpen vanuit de originele bestemming. Het veelluik sierde het hoofdaltaar van de kloosterkerk Santa Maria la Real in de Noord-Spaanse stad Nájera. Maria’s hemelvaart als centrale thema was een logische keuze omdat de kerk aan Maria was gewijd. De voorstellingen van Benedictus en de andere heiligen zijn te verklaren omdat Santa Maria la Real een benedictijnerklooster was, waar relieken van Vitalis, Agricola en Prudentius bewaard werden. Ook in de kledij van de engelen zijn subtiele verwijzingen verwerkt naar de Spaanse opdracht, met de wapenschilden van Castilië (een kasteel, de engel links van God en de derde engel rechts van God) en Leon (een leeuw, de engel rechts van God). Het werk werd kort vóór 20 juli 1483 besteld door Don Gonzalo de Cabredo, de prior van het klooster. Na Cabreda’s dood zag zijn opvolger, Don Pablo Martínez de Uruñuela, toe op de voltooiing. Pas in 1494, elf jaar na de bestelling en ook Memlings sterfjaar, werden de schilderijen op het altaar geïnstalleerd. De totale kostprijs bedroeg 240.000 maravedis, een groot bedrag. In 1692 kwam er een nieuw altaar dat beter aansloot bij de smaak van de tijd. Mogelijk verdwenen toen enkele delen van Memlings altaarstuk, dat ontmanteld werd. In de 19de eeuw vormden de twee zijpanelen met Musicerende engelen een stuk van de kast van de orgelblaasbalg. Het centrale paneel ging naar de (inmiddels verdwenen) kerk San Miguel, waar het geïntegreerd werd in een altaarstuk gewijd aan God de Vader. Eind 19de eeuw verkocht het klooster de werken om een renovatie te bekostigen. De drie panelen kwamen via de kunsthandel in het KMSKA terecht. Dat een opdracht van een dergelijk kaliber vanuit Noord-Spanje aan Hans Memling werd toegewezen, is sprekend voor zijn reputatie in Europa. Voor de opzet van het altaar kreeg Memling, die in Brugge werkte, zeer waarschijnlijk instructies uit Nájera. De schilder stierf in het jaar waarin de panelen werden geïnstalleerd. Het Nájera-altaar is het grootste werk dat Memling en zijn atelier produceerden en de panelen behoren tot de meest monumentale werken van de vroeg-Nederlandse schilderkunst. Zoals zijn andere late werken zijn ze efficiënt en economisch geschilderd. Het is niet aannemelijk dat Memling de grote opdracht in zijn eentje voltooide. Zeer waarschijnlijk kreeg hij bij de uitvoering van het werk hulp van assistenten. Van 2001 tot 2017 werden de drie panelen gerestaureerd. Die uitzonderlijke lange duur was te wijten aan de complexiteit van de ingreep. Vergeelde vernislagen, verkleurde retouches en een dikke korst vuil bedekten het oppervlak, waardoor de kleuren, de kwaliteit en de leesbaarheid van de voorstelling deels verloren waren gegaan. Het bleek onmogelijk de vuilkorst in solventen op te lossen. Daarom moest hij millimeter voor millimeter mechanisch van het oppervlak verwijderd worden met behulp van een microscoop, een uiterst arbeidsintensief proces. De kleurenpracht die zo tevoorschijn kwam maakte het werk en het wachten meer dan waard. Magnificent angels These three panels, measuring almost seven metres in width and two in height, are still only a fraction of a gigantic polyptych – probably the most important commission Hans Memling ever received. They originally formed the upper tier of that work, the rest of which has been lost. The immense painting was created for the high altar of the church at the Benedictine Abbey of Santa Maria la Real in Najera, a town in northern Spain. It was installed in 1494, the year of Memling’s death, and eleven years after the order had been placed in 1483 by the then prior of the abbey. We know from surviving historical accounts that the central theme of the polyptych was the Assumption of the Virgin, to whom the church was dedicated. The fact that Hans Memling picked up such a colossal commission from northern Spain tells us everything about his Europe-wide reputation. He will undoubtedly have needed his studio assistants to help complete it. The central figure is a youthful-looking God the Father who is holding a crystal globe with a cross in his left hand, symbolising the world over which he rules. His right hand is making a sign of blessing. He is wearing a tiara on his head and is dressed in a red cope decorated with embroidery in gold thread, pearls and precious stones. The winged angels who surround him are singing God’s praises accompanied by a variety of wind and string instruments, making Memling’s panels a goldmine for historians of early music. Even more so since the recent, complex conservation of the three panels – meticulous work that took many years to complete (2001–17). They are positively radiant once more, just like the singing and music-making angels they depict. 164 × 212 cm Hoogte Centimeters 164 Dagmaat 164 × 212 cm Breedte Centimeters 212 Dagmaat 192 × 236,8 × 8 cm Hoogte Centimeters 192 Inclusief lijst 192 × 236,8 × 8 cm Breedte Centimeters 236.8 Inclusief lijst 192 × 236,8 × 8 cm Diepte Centimeters 8 Inclusief lijst production 1971 https://viaf.org/viaf/36926265 https://rkd.nl/explore/artists/55174 https://www.wikidata.org/wiki/Q106851 Hans Memling Hans Memling Hans Memling Memling, Hans 1430 1494-08-11 schilder painter peintre (1483-1494) 1483 1494 15de eeuw 15. Jahrhundert 15ème siècle 15th century 15世纪 siglo XV XV secolo XV век 228901 hout 229291 geschilderd olieverf op paneel huile sur bois oil on panel Öl auf Holz óleo sobre tabla olio su pannello дерево, масло 木板油画 234202 Religieuze voorstellingen religieuze voorstellingen http://iconclass.org/11D123 specifieke vormen van het kruis specific forms of the cross http://iconclass.org/11D324 'Salvator Mundi', een zegenend gebaar makend; een bol in zijn hand of aan zijn voeten 'Salvator Mundi', making a blessing gesture; an orb in his hand or at his feet http://iconclass.org/11G21 zingende, musicerende engelen angels singing, making music http://iconclass.org/11Q7146 liturgische gewaden, canoniek liturgical vestments, canonicals http://iconclass.org/11Q71461 albe alb http://iconclass.org/11Q71462 amict ~ liturgische gewaden amice ~ liturgical vestments http://iconclass.org/11Q71463 kazuifel chasuble http://iconclass.org/11Q71465 manipel maniple http://iconclass.org/11Q71466 stola stole http://iconclass.org/11Q71467(DALMATIC) andere liturgische kleding (DALMATIEK) other liturgical vestments (DALMATIC) http://iconclass.org/11Q71467(COPE) andere liturgische kleding (KOORKAP) other liturgical vestments (COPE) http://iconclass.org/22C3114 stralen als nimbus rays as nimbus http://iconclass.org/25D11 edelstenen en halfedelstenen precious and semiprecious stones http://iconclass.org/25D11(RUBY) edelstenen en halfedelstenen: robijn precious and semiprecious stones: ruby http://iconclass.org/25D11(SAPPHIRE) edelstenen en halfedelstenen: saffier precious and semiprecious stones: sapphire http://iconclass.org/25D11(EMERALD) edelstenen en halfedelstenen: smaragd precious and semiprecious stones: emerald http://iconclass.org/26A wolken clouds http://iconclass.org/31A27631 op wolken zitten of staan sitting or standing on clouds http://iconclass.org/41D266 sieraden, juwelen ornaments, jewels http://iconclass.org/41D26611 parel; parelsnoer pearl; pearl necklace http://iconclass.org/41D2665 broche, agraffe, gesp brooch, agraffe, clasp http://iconclass.org/41D2666 diadeem, tiara diadem, tiara http://iconclass.org/41D26511 borduurwerk in gouddraad gold-thread embroidery http://iconclass.org/41D26512 borduurwerk met kralen embroidery with beads http://iconclass.org/44B191 kroon (symbool van soevereiniteit) crown (symbol of sovereignty) http://iconclass.org/44B193 bol, rijksappel (symbool van soevereiniteit; bol met kruis op bovenzijde) orb (symbol of sovereignty; sphere with cross on top) http://iconclass.org/47H6 textielweefsel, stof textile fabric, cloth http://iconclass.org/47H6(GOLD BROCADE) textielweefsel, stof (GOUDBROKAAT) textile fabric, cloth (GOLD BROCADE) http://iconclass.org/47H6(VELVET) textielweefsel, stof: fluweel textile fabric, cloth: velvet http://iconclass.org/48CC742 manuscript van muziekpartituur - CC - in openlucht manuscript of musical score - CC - out of doors http://iconclass.org/48CC755 vocale muziek, zang - CC - in openlucht vocal music, singing - CC - out of doors http://iconclass.org/49L8 inscriptie inscription http://iconclass.org/49MM32 boek - MM - boek open book - MM - book open 778-780 oai:datahub.vlaamsekunstcollectie.be:kmska.be:vwb1fg 0 http://purl.org/dc/terms/isPartOf deel van Is Part Of https://anet.be/record/kmska/opackmska/a::art.4377 https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/ CC0 CC0 http://kmska.be/collection/work/data/7pykn8 849 http://vocab.getty.edu/aat/300133025 Item 1 Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen http://kmska.be https://iiif.kmska.be/iiif/2/1049/manifest.json IIIF Manifest https://iiif.kmska.be/c/iiif/2/public@1049.tif thumbnail c9b0172c2f4ca0a71070ce4442599508 http://kmska.be/collection/work/representation/7pykn8 http://kmska.be/collection/work/representation/7pykn8